(ఽథ) మహౌషధమ్|| 148 - C ;
అథ) మహౌషధమ్|| ౧౪౮ - C ;
లశునం గృఙ్జనారిష్ట మహాకంద్, రసోనకాః||
పునర్నవాతు శోధగ్నీ వితున్నం సువిషణ్ణకమ్|| + & + ; -
(ఽథ) మహౌషధమ్ - లశునమ్ ||న||| - గృఙ్జనః - అరిష్టః -
౧. మహచ్చ తదౌషధం చ - మహౌషధం ;-
మహత్తరమైన ఔషధం ;
౨. అశ్యతే భుజ్యత - లశునం ;-
అశ భోజనే ;- భుజింపబడునది ;
౩. 🥬 గృఞ్జ్యతే శబ్ద్యతే = గృఞ్జనః|| గృజి శబ్దే ;-
🥬 = కుత్సితం - అని తలవబడేది ;;
౪. నారిష్ట = నాస్తి రిష్టం హిం సా అస్మాదితి అరిష్టః రిష హిం సాయాం =
దీని వలన అరిష్టం - చావు లేవు.
౫. మహాన్ కందోఽస్య = మహాకందః =
మంచి, పెద్ద గడలు [sticks -కర్రలు ] కలిగినది ;;
౬. రసోనకః ;- షట్సు రసేషు ఏకేన "ఆమ్ల"- రసేన ఊనః = రసోనకః ;-
షడ్రసములలో "పులుపు" - అనే రసము లేనిది ;
ఈ ౬ [ 6 = ఆరు = షట్ =six] వెల్లుల్లి - తెల్ల ఉల్లి - వెల్లి పాయలు - యొక్క names - పేర్లు ;
& extra - 1 ;- Ugragandha, yavanesya,lasuna, mahoushadha, malechhakanda
ఉగ్రగంధ ; యవనేస్య ; లవసున ;
మహౌషధ ; మ్లేచ్ఛ కంద ; `
EXTRA - 2 ;- తెల్లపాయలు - చిన్న పాయలు ;-
small bulbils - వెల్లుల్లి లవంగాలు - అని కూడా పిలుస్తున్నారు ;
వెల్ల = అంటే తెలుపు - అని అర్ధం - వెల్ల వేయుట - అంటే - గోడలకు సున్నం వేయుట ;
వెలవెలా / వెలా తెలా పోయిన = తెల్లబోయిన వ్యక్తి - ఇత్యాది ఉన్నవి ;
& extra - 3 ;- ఫాస్ఫరస్, పొటాషియం, ఐరన్, కాపర్ - మున్నగునవి
సమృద్ధిగా లభిస్తున్న వెల్లుల్లి - ఆయుర్వేద -
ఇతర వైద్య విధానములలో విరివిగా ఉపయోగం ఔతున్నది ;
& బత్తాయి తొనలు - మాగాయి/ ఆవకాయ బద్దలు -
మాదిరి usages - మాదిరిగా -
వెల్లుల్లి రెబ్బలు - వెల్లుల్లు రేకలు - ఉల్లి/ వెల్లుల్లి పాయలు -
వివిధ ప్రాంతాలలో - స్థానికులు - అని చెబుతుంటారు ;
vernacular names ;-
తెలుగు = తెల్లపాయలు - చిన్న పాయలు ; వెల్లుల్లి లవంగాలు ;
వెల్లుల్లి - తెల్ల ఉల్లి - వెల్లి పాయలు ;
కన్నడం = Bellulli (ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ) ;;
తమిళ్ = ullipuNDu ; wellaippumDu ; = உள்ளிப்பூண்டு ;; &
Ullipundu, Vellaippundu = ஆங்கிலம் = garlic = பெயர்ச்சொல் ;
வெள்ளைப்பூண்டு ;; உள்ளிப்பூண்டு ;;
garlic ;- ;; பூண்டு ;;
గుజరాతీ ;- లసన్ ;
హిందీ- లహ్సున్ ; -लहसुन ;
మరాఠీ = లసన ;
ఒరియా ;- రసన్ ;
========================== ;
Garlic bulbs ;-
(ఽtha) mahaushadhamm|| 148 - C ;
atha mahaushadhamm||- ౧౪౮ - C ;
`GARLIC ; small bulbils ; alliyum saticum ;; bulbous ; `
laSunam gR~mjanaarishTa mahaakand, rasoanakaa@h||
punarnawaatu SOdhagnI witunnam suwishaNNakamm||
(ఽtha) mahaushadhamm - laSunamm ||na||| - gR~mjana@h - arishTa@h -
౧. mahacca tadaushadham ca - mahaushadham ;-
mahattaramaina aushadham ;
౨. aSyatE Bujyata - laSunam ;-
aSa BOjanea ;- BujimpabaDunadi ;
౩. 🥬 gR~njyatea SabdyatE = gR~njana@h|| gRji Sabdea ;-
🥬 = kutsitam - ani talawabaDEdi ;;
౪. naarishTa = naasti rishTam him saa asmaaditi arishTa@h risha him saayaam =
deeni walana arishTam - caawu leawu.
౫. mahaan kandoaఽsya = mahaakanda@h =
mamci, pedda gaDalu [`sticks ` -karralu ] kaliginadi ;;
౬. rasoanaka@h ;- shaTsu raseashu eakeana "Amm la"- raseana uuna@h = rasoanaka@h ;-
shaDrasamulaloa "pulupu" - anea rasamu leanidi ;;
ee ౬ [ 6 = aaru = shaT =`six`] wellulli - tella ulli - welli paayalu - yokka `names` - pearlu ;
battaayi tonalu - maagaayi/ aawakaaya baddalu -
maadiri `usages` - maadirigaa -
wellulli rebbalu - wellullu reakalu - ulli/ wellulli paayalu -
wiwidha praamtaalaloa - sthaanikulu - ani cebutumTAru ;
& Vernacular names ;-
gujaraatee ;- lasan ;
himdee- lah^sun ;
maraaThI = lasana ;
oriyaa ;- rasan ; ;
EXTRA ;- tellapaayalu - cinna paayalu ;-
`small bulbils` - wellulli lawamgaalu - ani kUDA pilustunnAru ;
wella = amTE telupu - ani ardham - wella weayuTa - amTE - goaDalaku sunnam weayuTa ;
elawelaa / welaa telaa poayina = tellaboayina wyakti - ityaadi unnawi ;
& Ugragandha, yavanesya,lasuna, mahoushadha, malechhakanda `
ugragamdha ; yawaneasya ; lawasuna ;
mahaushadha ; mm leacCa kamda ;
LINK - 1 ;- గార్లిక్ - ఉపయోగాలు - many names ;
Link - 2 ;- వెల్లుల్లి రెబ్బలు, తెల్లపాయలు
&
PREV ;- వెల్లుల్లి - लहसुन - 62 ;- లతార్కః - దుద్రుమాః - ||పు||
౨. హరితే తత్ర = పచ్చ నీరుల్లి పేర్లు ;; a green onion ;; प्याज-लहसुन = ఉల్లి & నీరుల్లి ;;